Voor veel kinderen en jongeren is gamen een leuke hobby. Toch kan gamen voor hen ook risico’s opleveren. Ouders maken zich regelmatig zorgen over deze risico’s en willen hun kinderen hiertegen beschermen. Een goede manier om hier als ouder meer zicht en controle op te hebben, is door het gebruik van parental control tools. Ook wel ouderlijk toezicht genoemd. Veel ouders zijn er alleen nog niet bekend mee. In dit artikel zullen we hier meer informatie over geven. Bijvoorbeeld over wat deze tools zijn, hoe je deze kunt gebruiken en hoe dit past in een bredere positieve opvoeding rondom gamen.

‘Parental control tools’ is een naam voor verschillende hulpmiddelen die je als ouder kunnen helpen om je kind te beschermen tegen risico’s van (online) gamen. Je kunt daarmee bijvoorbeeld instellen wanneer je kind mag gamen of met wie je kind online kan chatten. Ook bestaan er apps waarmee je kunt kiezen welke games je kind wel of juist niet kan downloaden. En waarmee je een limiet kunt stellen op hoeveel geld je kind kan uitgeven. Hieronder zullen we deze hulpmiddelen verder bespreken en uitleggen hoe je dit als ouder zelf kunt gebruiken.

Om op een gameconsole, computer of mobiel te kunnen gamen, heeft je kind een account nodig. Als ouder kun je in dit account instellingen aanpassen. Maar je kind kan dit vaak makkelijk zelf weer veranderen. Om dit te voorkomen bieden ontwikkelaars de optie ‘familiebeheer’ aan. Dit betekent dat je als ouder een eigen hoofdaccount kunt maken waar je het account van je kind aan koppelt. Via dit hoofdaccount kun je dan instellingen aanpassen die je kind niet zonder jouw toestemming kan veranderen. Voor ieder systeem werkt het instellen hiervan net iets anders. Op de site van de ontwikkelaar van het systeem waarop je kind gamet kun je meer informatie vinden over hoe je dit precies kunt instellen en gebruiken.

Wanneer je een hoofdaccount aangemaakt hebt, kun je de verschillende hulpmiddelen instellen en gebruiken. Hoewel ieder systeem hiervoor zijn eigen app gebruikt, zijn de opties vaak hetzelfde. Hieronder zullen we de meest gebruikte opties verder uitleggen.

Ouders maken zich vaak het meeste zorgen over hoeveel hun kind gamet. Ze zijn bang dat hun kind te veel gamet, hierdoor in de problemen komt en misschien zelfs verslaafd raakt. Vaak zijn deze zorgen niet nodig, maar parental control tools kunnen wel helpen hier zicht op te houden. Ze bieden de optie om te kijken wanneer en hoe lang je kind gamet. Ook kun je als ouder instellen hoe lang je kind per dag of week mag gamen. En je kunt een schema maken van de tijdstippen waarop je kind kan gamen.

Veel ouders hebben ook zorgen over welke games hun kind speelt. Parental control tools bieden de mogelijkheid om het spelen van bepaalde games automatisch te blokkeren. Bijvoorbeeld op basis van de PEGI-leeftijdsclassificatie. PEGI geeft met logo’s aan of games voor kinderen tot een bepaalde leeftijd een risico kunnen vormen. En of games risicovol gedrag bevatten, zoals geweld of grof taalgebruik. Ook kan je zelf voor bepaalde games instellen of je kind die wel of niet mag spelen.

Gamen gebeurt steeds vaker online en kan ook zorgen voor sociaal contact. Samen gamen kan bestaande vriendschappen met klas- en/of teamgenoten versterken. Ook kunnen online nieuwe vriendschappen ontstaan met mensen van over de hele wereld. Toch kan online contact met vreemden ook risico’s met zich mee brengen. Je weet namelijk nooit 100% zeker met wie je kind precies contact heeft en wat de bedoelingen van die persoon zijn. Games kunnen bijvoorbeeld door criminelen gebruikt worden om persoonlijke gegeven te verkrijgen om geld te stelen of fraude te plegen. Parental control tools bieden hiervoor drie verschillende mogelijkheden:

• om als ouder te bepalen welke online vriendschappen je goedkeurt;
• om te bepalen met wie je kind online kan spelen; en
• om te bepalen met wie je kind tijdens het gamen kan chatten of informatie delen.

Naast de al bekendere risico’s wordt ook het risico op geldproblemen door gamen steeds groter. Vroeger hoefde je alleen voor het spel zelf te bepalen. Nu gebruiken gamemakers steeds meer trucjes om ervoor te zorgen dat spelers extra geld uitgeven aan en in hun spel. Het is hierbij voor jongeren vaak niet duidelijk hoeveel zij precies betalen en wat zij hiervoor krijgen. Parental control tools kunnen helpen om te voorkomen dat je kind (onbewust) veel geld aan games uitgeeft. Ze geven bijvoorbeeld de mogelijkheid om een limiet in te stellen voor hoeveel geld je kind mag uitgeven. Ook kun je instellen dat je als ouder altijd eerst zelf toestemming moet geven om een aankoop van je kind door te laten gaan.

In dit artikel is uitgelegd hoe parental control tools kunnen helpen om je kind veilig (online) te laten gamen. Bijvoorbeeld door bepaalde games te blokkeren en een limiet voor speeltijd en uitgaven in te stellen. Het gebruik van deze tools kan dus veel voordelen hebben.

Maar verkeerd gebruik kan ook nadelen hebben. Je kind kan het gevoel hebben dat deze tools alleen maar gebruikt worden om het gamen te controleren of beperken. Dit kan voor ruzie zorgen en jullie relatie minder goed maken. Het is dan ook belangrijk om het gebruik van parental control tools in te passen in een bredere positieve opvoeding rondom gamen. Hierbij is het bijvoorbeeld belangrijk om:

• met je kind te praten, bijvoorbeeld over wat je kind leuk vindt aan gamen;
• jezelf te informeren, bijvoorbeeld over de voordelen en risico’s van gamen;
• duidelijke afspraken te maken met je kind en grenzen te stellen, bijvoorbeeld over wanneer, hoe lang en welke games je kind mag spelen.

Ter informatie

Dit artikel is origineel geplaatst op Gameninfo.nl. Dit is ook een website van het Trimbos-instituut.

Als je kind veel gamet wil je misschien graag weten of je kind verslaafd is. Dit is begrijpelijk, maar het antwoord op deze vraag leidt niet tot de oplossing van het probleem. Je kind verslaafd noemen kan juist averechts werken. Er kan een welles-nietes situatie ontstaan die niet tot een positieve verandering leidt.

Een betere optie is om met een open houding het gesprek aan te gaan. Hierin kun je aangeven dat je kind naar jouw idee te veel speelt, en erbij te vertellen waarom je dit vervelend vindt. Bijvoorbeeld omdat je vindt dat jullie nog weinig tijd samen doorbrengen of omdat je kind zich niet prettig gedraagt op het moment dat jullie wel samen zijn. Probeer niet te veroordelen, en maak geen verwijten. En het belangrijkste: geef aan dat er een grens is aan wat je nog wilt of kunt accepteren wat betreft het gamen.

Een goed gesprek kan de eerste stap zijn richting een oplossing. Hieronder bieden we je vier nuttige tips.

Begin niet over het gamen en de problemen die jij ervaart, op een moment dat je heel erg boos bent. Of als je kind aan het gamen is. Hij zal op dat moment waarschijnlijk toch niet echt luisteren, laat staan een serieus gesprek willen voeren.

Gamen heeft ook voordelen, anders zouden mensen het niet doen. Maar jij ziet alleen maar nadelen en misschien wil je er daarom geen goed woord over horen. Toch is het goed om hier ook naar te vragen. ‘Wat brengt het je? Wat levert het gamen je op?’ Praat over de voordelen en toon belangstelling. Dat kan de spanning uit het gesprek halen. Ook is de kans dan groter dat je kind daarna kan luisteren naar de andere kant en naar je zorgen. Vervolgens kun je de nadelen bespreken samen. Vraag dus ook: ‘Zitten er voor jou ook nadelen aan het gamen? Welke zijn dat?’ Vaak komt je kind zelf wel met iets. Dan heb je een aanknopingspunt om ook te praten over wat het gamen voor jou en jouw leven betekent. Vraag ook wat de grens is voor je kind. Wat vindt hij nog wel kunnen en wat niet?

Zeg niet: ‘Ik vind het niet goed dat je zoveel gamet. Dat leidt maar al te gemakkelijk tot discussies over wat ‘veel’ is. Of tot vergelijkingen met anderen die nog meer gamen. Maak het concreet: ‘Ik zie dat je 10 uur achter een beeldscherm zit en niet buiten komt. Ik heb het idee dat het niet goed met je gaat, en daar maak ik me zorgen over’.

Je hoeft een dreigement maar een keer niet waar te maken of je wordt niet meer serieus genomen. Dreigen gebeurt vaak in een opwelling van woede, verdriet of machteloosheid. Begrijpelijk, maar het werkt niet. Het is beter om iets te bedenken wat je wel kunt uitvoeren. Bijvoorbeeld: ‘Als je zo doorgaat zet ik de computer uit’.

In videoserie to game or not to game’ kun je voorbeelden zien van gesprekken over gamen tussen verschillende gezinsleden.

Ter informatie

Dit artikel is origineel geplaatst op Gameninfo.nl. Dit is ook een website van het Trimbos-instituut.

Praten met je kind over de zorgen die je hebt is moeilijk als je geen goed contact hebt met elkaar. Zorg ervoor dat gesprekken die jullie samen hebben niet altijd over moeilijke onderwerpen gaan. Praat over allerlei zaken die belangrijk voor hem zijn, toon belangstelling voor grote en kleine gebeurtenissen in zijn leven. Wanneer je kinderen ouder worden en minder vaak thuis zijn: weet wat ze bezig houdt, wie hun vrienden zijn en wat ze doen.
Zorg ervoor dat je kind je in vertrouwen durft te nemen als hij in de problemen is gekomen. Ook als deze voortkomen uit onhandige keuzes of omdat hij zich niet aan afspraken heeft gehouden.

Zoek naar informatie over gamen. Dat kun je ook samen met je kind doen. Als je goed geïnformeerd bent, kun je beter aangeven waarom je bepaalde grenzen stelt.

• Verdiep je in de spellen die je kind speelt
  Op YouTube kun je trailers van spellen vinden. Zo krijg je een idee over hoe een spel eruit ziet. De geschiktheid van een game kan gecheckt worden met behulp van het Pan-European Game Information (PEGI) classificatiesysteem. Hierbij wordt met logo’s aangegeven dat games voor jongere kinderen een risico kunnen vormen en of schadelijke gedragingen, zoals geweld en grof taalgebruik, voorkomen.
• Informeer jezelf over gamen
  Weet wat de risico’s en effecten van gamen kunnen zijn. Je kind is ook een belangrijke bron van informatie. Hij kan je vertellen wat hij zo leuk vindt aan gamen. Ook kan hij je meer vertellen over het spel dat hij speelt.
• Een goede houding
  Als je kind veel tijd doorbrengt met gamen is het belangrijk dat hij daarbij in de juiste houding zit. Hier vind je een filmpje met informatie over dit onderwerp.

Een onderwerp is bespreekbaar als jij en je kind het gevoel hebben dat jullie vrij kunnen zeggen wat je wilt. En zonder dat er altijd per se consequentie of straf op de loer ligt. Dat is gemakkelijker wanneer je dat ook al doet over andere onderwerpen en op het moment dat gamen geen problemen oplevert.
Bespreekbaar maken wil niet zeggen dat je het onderwerp te pas en te onpas aan moet snijden. Maar negeer het niet als er een aanleiding voor is.

• Zeker bij jonge kinderen is het belangrijk om duidelijke grenzen aan te geven. Maar ook als ze ouder zijn hebben kinderen behoefte aan grenzen. Kijk of je samen tot afspraken kunt komen. Als een kind heeft meegedacht over een afspraak, zal hij zich er waarschijnlijk beter aan houden. Afspraken kunnen gaan over hoe lang je kind mag gamen, hoe vaak, op welke tijdstippen en welke games hij mag spelen.
• Pas de afspraken ook aan op de behoeften van je kind. Hierbij is het goed om je te verdiepen in het spel dat je kind speelt. De kans is dan groter dat je kind zich aan de afspraken houdt. Het kan bijvoorbeeld belangrijk zijn voor je kind om op dezelfde tijd te gamen als zijn of haar online vrienden. Bij sommige games moet de speler lange tijd achter elkaar gamen. Bij andere games juist kort en op meerdere momenten.
• Vind je het moeilijk om te bepalen hoe lang je kind mag gamen? Vergelijk het gamen dan met andere activiteiten zoals tv kijken, boeken lezen, met vrienden afspreken of sporten. Wat zou je dan acceptabel vinden?
• Bespreek met andere ouders welke regels zij hanteren over gamen. Dit hoeven niet jouw regels te zijn, maar je kunt er wel rekening mee houden in de afspraken die je maakt met je kind.
• Leg uit waarom het belangrijk is om aan de afspraken te houden. Spreek ook met elkaar af wat er gebeurt als je kind zich niet aan de regels houdt. Bijvoorbeeld dat hij moet helpen met een extra huishoudtaakje.
• Het overschrijden van grenzen hoort er nu eenmaal bij; kinderen proberen uit hoever ze kunnen gaan. Juist dan is duidelijkheid van jouw kant belangrijk.
• Door veel gamen kun je ook lichamelijke klachten krijgen. Je kunt samen met je kind kijken naar hoe hij de risico’s kan beperken bijvoorbeeld door te zorgen voor een goede houding tijdens het spelen en een balans tussen zitten en voldoende bewegen.
• Sta niet toe dat je kind door het gamen afspraken negeert of zijn beloften niet nakomt. Bijvoorbeeld afspraken over taken in huis, de tijd waarop hij thuis komt en het meedoen met dingen die jullie als gezin samen doen.
• Heeft je kind al zijn geld aan games uitgegeven en raakt hij in geldnood? Geef hem dan geen extra geld. Hij moet leren dat hij zijn geld maar een keer uit kan geven. Op die manier leert hij wat verantwoord omgaan met geld is.

Zeker als niet alles soepel verloopt ben je als ouder soms geneigd om te focussen op wat niet goed gaat. Je vergeet dan de dingen die wel goed gaan te benoemen, en die zijn er altijd (aan afspraken houden, goede inzet op school, helpen van anderen in het gezin of daarbuiten).

Kinderen kopiëren. Wat ze jou als ouder zien doen vinden ze normaal. Geef daarom het goede voorbeeld: zit zelf ook niet de hele dag achter de computer en kijk niet voortdurend op je telefoon. Zeker niet tijdens het eten of tijdens sociale activiteiten.

Je kind weet misschien helemaal niet dat gamen ook tot problemen kan leiden. Hij ziet gamen misschien alleen als iets leuks en onschuldigs. Gelukkig is het dat in de meeste gevallen ook. Probeer je kind uit te leggen dat veel en vaak gamen kan gaan lijken op een verslaving. Zeker als het leidt tot bijvoorbeeld problemen op school of met vriendschappen buiten de games. En dat het belangrijk is om het zover niet te laten komen. Bedenk samen waar hij op kan letten en hoe hij kan voorkomen dat het gamen uit de hand loopt.

Meer zien? Drie experts vertellen in dit filmpje wat zij vinden dat ouders moeten weten over gamen.

Ter informatie

Dit artikel is origineel geplaatst op Gameninfo.nl. Dit is ook een website van het Trimbos-instituut.